Cũng như một người mua được một căn nhà nhỏ, nhưng họ muốn trong căn nhà có thật đầy đủ tiện nghi, họ đã mua sắm rất nhiều vật dụng, chất kín cả căn phòng. Họ vẫn thấy hài lòng về tài sản của họ tuy có chật hẹp một tí, họ sẽ tìm cách xoay trở để cùng sống với nó.

Đường giao thông cũng không khác chi một căn phòng, nó đã nhỏ thì ta phải biết xoay trở để sống hài hòa cùng nó, chứ không thể xúi hàng xóm đập bỏ căn nhà nhỏ đó mà xây nên một căn to hơn khi họ không có đủ tài chính. Lớn bao nhiêu thì đủ? Câu trả lời đó được trả lời tùy vào quan điểm, tùy vào mục đích sử dụng của mỗi người. Nếu chỉ đủ rộng để hết ùn tắc vào giờ cao điểm, mà lãng phí vào giờ thấp điểm dẫn đến chạy xe quá tốc độ, bão đêm, trộm cướp… thì có nên rót kinh phí để giải phóng mặt bằng và mở rộng mặt đường hay không?

Giải pháp nào giúp một căn nhà nhỏ, vẫn đầy đủ tiện nghi nhưng thay gì sống trong khung cảnh chật hẹp, nay sẽ có một không gian khác, rộng rãi hơn nhưng cũng chỉ với diện tích ấy?

Đó là chúng ta sẽ phải sắp xếp lại các vật dụng, vật dụng nào đã cũ ít dùng hoặc không dùng đến, chúng ta đóng thùng và đưa nó vào một vùng không gian khác. Tương tự chúng ta cũng sẽ sắp xếp lại các phương tiện tham gia giao thông trên các tuyến đường thường xuyên gây ùn tắc.

Phương tiện giao thông tham gia giao thông trên đường cũng giống như dòng nước chảy trên một con suối, ta có thể gọi là dòng chảy giao thông. Khi dòng chảy đang lưu thông, nếu có vật cản trên đường, dòng chảy sẽ co hẹp lại, càng nhiều vật cản thì dòng chảy càng co hẹp dần, dẫn đến lưu lượng chảy yếu, nếu vật cản quá nhiều và quá lớn sẽ dẫn đến tắc dòng. Như vậy, nhiệm vụ của chúng ta là khai thông dòng chảy.

Nếu trên đường phố, lượng xe gắn máy chiếm đa số so với ô tô và xe bus công cộng thì đó cũng giống như là dòng chảy chính của dòng chảy giao thông; ô tô và xe buýt khi đó sẽ giống như các hòn sỏi, tảng đá cản đường dòng chảy của xe gắn máy. Chúng ta cần khai thông dòng chảy, sắp đặt lại dòng chảy của xe gắn máy và dòng chảy của ô tô, xe buýt.{1}

Khi đến các điểm giao nhau, đèn xanh bật sáng được phép lưu thông, cả 2 chiều chuyển động ngược nhau của dòng chảy đồng thời đều rẽ trái, đều đi thẳng và đều được quẹo phải sẽ tạo nên sự xung đột giao thông. Với mật độ lưu thông ít, phương tiện sẽ không gây ra xung đột, hoặc chỉ là xung đột nhỏ do các phương tiện đan chéo nhau. Với mật độ lưu thông nhiều sẽ dẫn đến những xung đột lớn chặn dòng chảy của nhau, từ đó làm giảm lưu lượng dòng chảy, xung đột dòng chảy càng lớn sẽ dẫn đến tắc nghẽn nghiêm trọng. Nhiệm vụ của chúng ta là khai thông dòng chảy, tránh xung đột dòng chảy. {2}

Đường 2 chiều, một bên là làn đi lên và một bên là làn đi xuống, chúng được ngăn cách nhau bởi vạch kẻ phân làn, hoặc các con lươn, rào chắn,..v.v…. Cả 2 làn chạy song song nhau nhưng ngược hướng nhau. Mở rộng hơn, có 2 đường 2 chiều song song nhau được ngăn cách bởi một dãy phố, cả 2 đường này có 4 làn đường chạy song song nhau và ngược hướng nhau. Cả 2 đường đều bị ùn tắc giao thông vào giờ cao điểm. Nhiệm vụ của chúng ta là khai thông dòng chảy, tránh xung đột dòng chảy. {3}

Để khai thông dòng chảy giao thông bị xung đột, ta sẽ hoán đổi và sắp xếp lại các dòng chảy {1}, {2}, {3} theo giờ cao điểm để tránh xung đột dòng chảy giao thông.

Khi đến giờ cao điểm, nếu gọi buổi sáng từ 6h00 – 9h00 là giờ cao điểm ùn tắc hướng vào nội thành (đi làm), chiều từ 16h00 – 19h00 là giờ cao điểm ùn tắc hướng ra ngoại thành (về nhà), đồng nghĩa đến giờ dòng chảy giao thông bị xung đột.

Nếu trên một khu dân cư có 2 tuyến đường 2 chiều, 10 làn xe chạy song song nhau như hình trên. Ta sẽ xử lý dòng chảy {3} như sau:

- Vào giờ cao điểm hướng vào nội thành từ 6h00 – 9h00, ta sẽ hoán đổi 10 làn xe của 2 đường 2 chiều trở thành 10 làn xe của 1 đường 2 chiều ngăn cách bởi dãy phố (thay cho rào chắn và con lươn), với 8 làn hướng vào nội thành và 2 làn hướng ra ngoại thành (hình minh họa)

Cao điểm vào buổi sáng, ưu tiên lưu lượng đi vào nội thành (đi làm)

- Vào giờ cao điểm hướng ra ngoại thành từ 16h – 18h, ta sẽ hoán đổi 10 làn xe của 2 đường 2 chiều trở thành 10 làn xe của 1 đường 2 chiều ngăn cách bởi dãy phố (thay cho rào chắn và con lươn), với 8 làn hướng ra ngoại thành và 2 làn hướng vào nội thành. (hình minh họa).

Cao điểm buổi chiều, ưu tiên lưu lượng đi ra ngoại thành (về nhà)

Nếu trên một tuyến đường mà cả hướng vào và hướng ra đều bị ùn tắc thường xuyên, và điểm xung đột dòng chảy thường xảy ra tại các điểm giao nhau trên đường {2}, ta sẽ có hướng khai thông dòng chảy như sau:

Vạch trắng đến vạch đỏ là khoảng trống dừng xe 2 bánh, từ vạch đỏ trở về sau là điểm dừng xe 4 bánh, và điểm dừng trả hoặc rước khách nằm ngoài vùng dừng chờ tín hiệu đèn giao thông của các phương tiện.

- Điểm giao nhau tại ngã 4, khi đèn xanh bật sáng cả hai chiều di chuyển ngược nhau đều được tiếp tục di chuyển. Tại đây sẽ xuất hiện 3 nhánh của dòng chảy chính: rẽ trái, đi thẳng và rẽ phải. Như vậy ta cần tách biệt giữa nhánh rẽ trái và nhánh đi thẳng, vì 2 nhánh này gây ra sự xung đột ngược chiều nhau, cản 2 dòng chảy của nhau.

- Trước khi đến điểm giao nhau, tất cả phương tiện muốn rẽ trái thì phải đi vào làn đường bên trái, xe gắn máy dừng trước xe ô tô và xe buýt (nếu có đèn đỏ). Tất cả phương tiện muốn đi thẳng và rẽ phải thì phải đi vào làn đường bên phải, xe gắn máy dừng trước xe ô tô và xe buýt (nếu có đèn đỏ).

- Nếu chủ phương tiện tham gia giao thông muốn dừng để trả khách hoặc đón khách, thì phải dừng phía sau phạm vi dừng chờ đèn tín hiệu giao thông này (phía sau vạch đỏ). Cấm tất cả phương tiện tham gia giao thông dừng hoặc đỗ mà không chờ đèn tín hiệu trong phạm vi giới hạn, gần điểm giao nhau (từ 30m – 100m), tùy độ dài giữa khoản cách 2 điểm giao nhau, nằm trong phạm vi điểm dừng chờ đèn tín hiệu giao thông của các phương tiện. Vì những phương tiện dừng và đỗ nằm gần điểm giao nhau này chính là vật cản dòng chảy của các phương tiện khác.

Với cách khai thông dòng chảy như trên và áp dụng mô hình 20-20-20-20, cùng “hệ thống đèn tín hiệu cảnh báo sớm ùn tắc giao thông” sẽ góp phần khắc phục tình trạng tắc đường như hiện nay.

20 giây đi thẳng với cặp trục ngược chiều nhau: DC – BA, và hướng rẽ phải 20 giây hướng rẽ trái với cặp chéo ngược chiều nhau: DB – BD. 20 giây đi thẳng với cặp trục ngược chiều nhau: AD – CB, và rẽ phải. 20 giây rẽ trái với cặp chéo ngược chiều nhau: AC – CA.

Với nguyên tắc này, người tham gia giao thông khi đến giao lộ ngã tư sẽ luôn có 20 giây để tiếp tục di chuyển rẽ trái, hoặc 20 giây để đi thẳng và 60 giây dừng chờ. Trong thời gian dừng xe chờ 60 giây này, người tham gia giao thông có thể tắt máy xe để giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính ra môi trường, tiết kiệm nhiên liệu và gia tăng giá trị kinh tế.

Hệ thống đèn tín hiệu cảnh báo sớm ùn tắc giao thông

Tại các đoạn đường giao nhau, trên các cột đèn giao thông hiện hữu, rất cần lắp đặt thêm một đèn tín hiệu cảnh báo sớm ùn tắc giao thông.

Như chúng ta thường thấy, tại vỉa hè các góc ngã tư bên tay phải người tham gia giao thông luôn có 1 cột đèn tín hiệu. 4 góc ngã tư (A, B, C, D) là 4 cột đèn, tại các điểm cột này chúng ta sẽ lắp đặt thêm 4 đèn cảnh báo sớm ùn tắc giao thông.

Vào giờ cao điểm, một người tham gia giao thông di chuyển theo hướng CB, khi đến giao lộ tại điểm C, người tham gia giao thông thấy tín hiệu đèn cảnh báo sớm ùn tắc giao thông tại vị trí C đang bật sáng. Khi đó người tham gia giao thông có thể không muốn tiếp tục đi thẳng, nhằm tránh điểm ùn tắc phía trước, họ sẽ chọn nhánh rẽ trái hoặc rẽ phải để tiếp tục hành trình. Tuy nhiên, vào lúc này, người tham gia giao thông không biết nên rẽ hướng nào để đoạn đường sắp di chuyển sẽ không bị ùn tắc. Khi đó:

Muốn biết phía trước đoạn đường rẽ Phải (hướng DC) có bị ùn tắc hay không, người tham gia giao thông sẽ nhìn sang cột đèn tín hiệu tại điểm D để được hướng dẫn cảnh báo. Nếu đèn cảnh báo tại điểm D bật sáng, thì đoạn đường phía trước, khi rẽ Phải đang bị ùn tắc. Ngược lại, nếu tại điểm D đèn cảnh báo không bật sáng thì phía trước đoạn đường rẽ Phải không bị ùn tắc, an toàn để di chuyển.

Muốn biết phía trước đoạn đường rẽ Trái (hướng BA) có bị ùn tắc hay không, người tham gia giao thông sẽ nhìn sang cột đèn tín hiệu tại điểm B để được hướng dẫn cảnh báo. Nếu đèn cảnh báo tại điểm B bật sáng, thì đoạn đường phía trước, khi rẽ Trái đang bị ùn tắc. Ngược lại, nếu tại điểm B đèn cảnh báo không bật sáng thì phía trước đoạn đường rẽ Trái không bị ùn tắc, an toàn để di chuyển.

Giải pháp “cảnh báo sớm ùn tắc giao thông”, tức là khi mới phát sinh ùn tắc, đèn tín hiệu này sẽ được bật lên để người & phương tiện tham gia giao thông không đổ về nơi bị ùn tắc, gây ùn tắc lớn, nghiêm trọng và kéo dài. Nếu hạn chế được lượng người đổ về điểm ùn tắc càng sớm, thì tại điểm ùn tắc có thể giãn dần tình trạng tắc, từ đó điểm ùn tắc sớm được thông thoáng.

Khi chúng ta bóc tách và giải quyết được vấn đề {2} và {3}, sắp đặt lại vị trí của xe ô tô và xe buýt tách khỏi dòng chảy của xe 2 bánh, sẽ giúp chúng ta giải quyết được dòng chảy chính của xe gắn máy {1} khi tham gia giao thông vào giờ cao điểm. Khi các phương tiện tham gia giao thông muốn rẽ trái hoặc đi thẳng đã có làn riêng, vị trí điểm dừng chờ tín hiệu đèn giao thông không cản dòng chảy xe gắn máy, thì lưu lượng xe gắn máy sẽ thoát qua 3 nhánh rẽ trái, đi thẳng và rẽ phải rất nhanh chóng. Từ đó giảm xung đột tắc dòng chảy, có thể chỉ xảy ra ùn (di chuyển chậm) chứ không tắc, vì dòng chảy đã có các nhánh chảy ổn định không gây xung đột nhau, không cản dòng chảy của nhau.

Việc phân làn 2 đường 2 chiều thành đường 1 đường 2 chiều chỉ nên biến đổi khi vào khung giờ cao điểm, giờ thấp điểm chúng vẫn là những đường 2 chiều lưu thông bình thường. Khi một dòng chảy từ nơi có thể tích lớn chảy qua nơi có thể tích nhỏ (nút thắt) sẽ dẫn đến lưu lượng bị giảm, từ đó dẫn đến ùn, ùn lâu dẫn đến tắc. Như vậy cần phải hoán đổi ngược lại thành chiều đi từ thể tích nhỏ sang thể tích lớn để tăng lưu lượng dòng chảy, thoát ùn.

Ý thức tham gia giao thông của mỗi người dân là điều cần thiết, tuy nhiên đây không hẳn là nơi gây ra lỗi, cũng không phải lỗi do cơ sở hạ tầng. Cũng như một dòng suối đang chảy, nếu người chủ dòng suối thêm vào đó những vật cản, thì dòng chảy sẽ chậm lại, lưu lượng ít hơn, nếu có quá nhiều vật cản, dòng suối sẽ có nguy cơ bị tắc nghẽn. Ở đây ta không thể đổ lỗi cho dòng suối không có ‘ý thức’ chảy, mà phần lỗi nằm ở người chủ vì đã không có biện pháp khai thông, hoặc điều tiết dòng chảy hợp lý để dẫn đến ùn, tắc và nghẽn nghiêm trọng. Mở rộng thêm diện tích mặt đường rộng ra, nhưng đồng thời cũng đặt vào đó nhiều vật cản hơn gây xung đột dòng chảy, thì liệu rằng….. Mở rộng dòng chảy có là điều hợp lý? Rộng đến bao nhiêu thì đủ?

Một bài toán so sánh trước và sau khi đổi giờ

Theo thống kê dân số Hà Nội có khoảng 7 triệu người, có khoảng 1134 nút giao thông, thường xuyên có 90 điểm ùn tắc giao thông. Trong năm học 2011-2012, thành phố Hà Nội có khoảng 350.000 học sinh mầm non, 500.000 học sinh bậc tiểu học, 320.000 học sinh THCS và 230.000 học sinh THPT. Ngoài ra còn có gần 478.900 sinh viên các trường đại học và cao đẳng trong nội thành, trong đó nhiều nhất tại các quận Cầu Giấy và Đống Đa với 13 trường mỗi quận, 2 quận Thanh Xuân và Hai Bà Trưng 6 trường/quận. Cùng với đó là số lượng công chức hưởng lương ngân sách, trong đó các cơ quan Trung ương có 202.966 người, công chức TP Hà Nội có 152.294 người.

Sử dụng cách tính đơn giản để so sánh qua lại (không thể hiện sự chính xác tuyệt đối) sẽ cho chúng ta một cái nhìn khác biệt.

Trước khi đổi giờ

Đặt giả sử, vào giờ cao điểm thành phố Hà Nội có 60% dân số tham gia giao thông tại 1134 nút giao thông. Khi đó, trung bình số người cùng tham gia giao thông vào giờ cao điểm là: 7.000.000 người x 60% = 4.200.000 người.

Tại mỗi nút giao thông đa phần là đường 2 chiều nên: (4.200.000 / 1134) x 2 = 7.407 người qua lại tại 1 nút giao thông.

Trong khoảng thời gian 16h – 17h30 là thời điểm cao điểm với 60 phút, ta có lưu lượng người tham gia giao thông trong 1 phút tại 1 nút giao thông là: 7.407 người / 60 phút = 124 người / 1 phút (tại một nút giao thông).

Tại mỗi nút giao thông là đường 2 chiều, như vậy mỗi chiều lưu thông trung bình có: 124 người / 2 = 62 người.

Nếu xảy ra xung đột dòng chảy, chiều vào ngoại thành cản dòng ra ngoại thành trong 3 phút, khi đó dòng người sẽ đổ về tại một nút giao thông là 124 x 3 = 372 người, từ đó dẫn đến ùn ứ. Nếu không cắt đứt được sự xung đột giao thông để khai thông dòng chảy cho 320 người này thì nguy cơ dẫn đến tắt dòng chảy trong 5 phút kế tiếp là có thêm 620 người đổ dồn về điểm tắc này, như vậy tại điểm tắc này sẽ có 600 – 800 người. Cứ thế số lượng người đổ dồn về điểm ùn tắc càng ngày càng tăng, trong khi lưu lượng thoát ra là rất ít, dẫn đến ùn tắc kéo dài nhiều giờ liền. Vì khi xảy ra xung đột dòng chảy, trong 1 phút sẽ không còn 124 người được lưu thông nữa, mà con số sẽ rất thấp.

Sau khi đổi giờ

Khi áp dụng thay đổi giờ học, theo ông Nguyễn Hiệp Thống – Chánh văn phòng Sở GD&ĐT Hà Nội: chỉ khoảng trên 510.000 học sinh sẽ bị ảnh hưởng. Như vậy trong khung giờ cao điểm từ 16h30-17h30 sẽ chỉ giảm bớt được một lượng người là:

4.200.000 người – 510.000 người = 3.690.000 người. (3.690.000 / 1134)*2 = 6,508 người qua lại tại 1 nút giao thông. 6.508 / 60 phút = 108 người qua lại tại 1 nút giao thông trong 1 phút.

Như vậy ta có thể so sánh, trước khi đổi giờ, vào giờ cao điểm từ 16h30 – 17h30 sẽ có lưu lượng 124 người / 1 phút tại một nút giao thông. Sau khi đổi giờ lưu lượng là 108 người qua lại tại 1 nút giao thông. Một con số giảm không đáng kể.

Tuy nhiên, việc thay đổi giờ làm này cũng chỉ giống như thay vì trong khoảng 1 giờ từ 16h30 – 17h30 tôi sẽ xả 4.200.000 mét khối nước, thì nay tôi chặn lại 510.000 mét khối nước để dành xả ra vào lúc 18h00 – 19h30. Nếu xã không kịp 4.200.000 mét khối nước trong 1 giờ và phải kéo dài đến 18h00 thì lượng ùn ứ sẽ trở nên nghiêm trọng khi 510.000 mét khối nước kia lại được bồi thêm một lượng khoảng hơn 200.000 mét khối nữa (phụ huynh rước học sinh).

Như vậy thay đổi giờ làm, giờ học có nguy cơ không giảm được ùn tắc giao thông, mà sẽ làm ùn tắc có nguy cơ kéo dài và lâu hơn (đến sau 19h00), nếu tốp trước bị ùn tắc ở đâu đó. Và một lẽ dĩ nhiên, thay gì lúc trước 4,200,000 mét khối nước đó đều thoát và chảy về nhà, thì nay… Rất nhiều trong số đó lại chảy lòng vòng sang điểm khác, tụ tập và làm phát sinh ùn, tắc tại các điểm mới và kéo dài đến sau 19h.

Sức khỏe của giáo viên, học viên giảm sút dẫn đến không hiệu quả trong việc giảng dạy và tiếp thu bài, ảnh hưởng về mặt giáo dục & đào tạo. Nếu ngành giáo dục bị ảnh hưởng hiện tại, thì trong tương lai chúng ta sẽ gánh hậu quả vì việc này. Đồng thời, thay đổi giờ học, giờ làm sẽ ảnh hưởng đến kinh tế gia đình vì phụ huynh phải tăng tiền cho học sinh ăn chiều, học sinh ăn vặt nơi các hàng, quán không hợp vệ sinh sẽ có nguy cơ gia tăng ngộ độc thực phẩm, các bệnh về dinh dưỡng và tiêu hóa sẽ tăng mạnh trong xã hội. Khi bệnh viện đã không đủ sức chứa, mà lượng bệnh nhân này tăng lên thì khi đó, ngoài việc không giảm được ùn tắc giao thông mà còn dẫn đến ùn tắc khám và chữa bệnh.

Nếu việc thay đổi giờ học và giờ làm lại ảnh hưởng đến nền giáo dục và kinh tế thì điều cần là chúng ta hãy suy nghĩ để tìm cách khai thông lưu lượng dòng chảy đó trong thời gian ngắn, chứ không tìm cách thay đổi giờ làm (kéo dài thời gian). Vì thực tế, việc thay đổi giờ làm và giờ học không làm mất đi hoàn toàn 1 lưu lượng phương tiện tham gia giao thông, mà thay vào đó chỉ là biện pháp kéo giãn thời gian cho cùng một lưu lượng đó mà thôi. Điều này đồng nghĩa, nếu không tập trung khai thông dòng chảy, mà vẫn để các dòng chảy gây xung đột lẫn nhau dẫn đến xảy ra ùn và tắc, thì sẽ chỉ ùn và tắc kéo dài thêm thời gian trên đường phố.

Như vậy, để giảm ùn và tắc giao thông điều chúng ta cần làm là trong một khoảng thời gian ngắn giúp khai thông hết cùng một lưu lượng, chứ không phải kéo dài thêm thời gian chỉ để xử lý chính lưu lượng đó. Vì việc kéo dài thêm thời gian sẽ gây lãng phí thời gian và lãng phí lợi ích kinh tế của xã hội.

Mai Sỹ Xuân Lâm

2. Thịt thăn lợn
Những người thường xuyên ăn loại thịt rất giầu protein này có cơ hội đốt cháy được gấp 2 lần năng lượng dự trữ trong cơ thể. Do đó, có thể nói loại thịt này giúp chúng ta giảm cân và đặc biệt tốt cho tim. Chỉ với 122 calo/30g thịt, đây là một nguồn protein thực vật không béo tuyệt vời cho cơ thể chúng ta.
Thịt thăn dùng chế biến được rất nhiều món ăn hàng ngày, còn do dự gì nữa, bạn hãy sử dụng nhiều loại thịt này trong khẩu phần ăn.

3. Cá, Cá hồi

Các nghiên cứu đã chứng minh rằng cá nên có trong chế độ ăn giúp khoẻ tim, nên tránh các loại cá ăn thịt.
Cá hồi là nguồn Omêga-3 tuyệt vời cho sức khoẻ chúng ta. Ngoài tác dụng chống viêm, omêga-3 còn có tác dụng trong phòng chống bệnh tim mạch và giảm lượng cholesterol xấu trong máu.
Với cá hồi, bạn có thể thưởng thức món gỏi cá tuyệt diệu. Ngoài ra bạn cũng có thể chế biết cá hồi với các loại thực phẩm khác.

4. Đậu đen
Rất ít loại rau giàu chất magiê như đậu đen. Người lớn không được cung cấp đủ khoáng chất này hàng ngày có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn 2 lần.
Theo một nghiên cứu của Mỹ, 1 chén nước đậu đen cung cấp 120mg magiê (nhu cầu hàng ngày của người trưởng thành là 320mg).
Món chè đậu đen đặc biệt được ưa thích vào mùa hè. Bạn hãy nấu món ăn bổ dưỡng này cho cả nhà ăn vào mùa hè nhé.

5. Ngũ cốc nguyên cám
Có tác dụng giảm cholesterol nên giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch và là nguồn dinh dưỡng tốt cho cơ thể.

6. Cần tây
Trong cần tây có nhiều kali, ít calo hơn chuối nên giúp giảm huyết áp và điều chỉnh chất khoáng trong cơ thể, rất tốt để giảm cân.

7. Rau bina

Rau bina cũng như một số loại rau lá xanh khác có chứa folate và vitamin B9. Theo các nhà khoa học, folate không chỉ đóng vai trò quan trọng trong việc giảm nguy cơ dị tật cột sống ở trẻ sơ sinh, mà còn giúp bảo vệ tim mạch khỏe mạnh. Folate có thể làm giảm homocysteine trong máu, ngăn ngừa bệnh đột quỵ.
Nói chung, một chế độ ăn nhiều rau xanh và trái cây giúp giảm huyết áp một cách đáng kể, tốt cho bệnh nhân bị huyết áp cao.

8. Cà rốt
Theo một nghiên cứu của trường đại học Harvard – Mỹ, mỗi ngày uống 1/2 chén nước của một loại rau hoặc củ có mầu sẫm hoặc mầu da cam như cà rốt sẽ giảm được 27% nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.
Theo họ, trong thành phần của cà rốt tập trung rất nhiều các chất chống oxy hoá của thực vật do đó nó mang lại cho chúng ta hiệu quả trên.
Sử dụng nhiều cà rốt trong chế biến món ăn không những tốt cho sức khoẻ mà còn giúp món ăn của bạn có mầu sắc bắt mắt.

9. Dưa chuột

Chất kali trong dưa chuột có tác dụng tốt đối với người bị bệnh tim mạch và tăng huyết áp. Do giàu kali, ít natri nên dưa chuột kích thích sự lưu thông nước trong cơ thể, bù đắp lượng khoáng.

10. Cam
Cam rất ngon và mát. Hơn thế nữa mỗi quả cam trung bình chỉ cung cấp cho bạn 65 calo. Vậy bạn có thể ăn nhiều cam mà không sợ tăng cân.
Cam chứa nhiều chất xơ, đặc biệt là chất pectin do đó nó có tác dụng làm giảm cơn đói và kiểm soát tỷ lệ cholesterol trong máu.
Bạn có thể bổ cam thành 6 hoặc 8 miếng để ăn tráng miệng sau bữa ăn. Ngoài ra, vào mùa hè, bạn có thể uống nước cam cả ngày để giải nhiệt.

11. Quả seri
Quả seri rất giàu các chất antôxian – chất chống ô xy hoá cho phép trung hoà các enzym được tạo nên bởi những những mảng bám gây nên bệnh xơ vữa động mạch.
Seri tươi hay được sấy khô đều có tác dụng như nhau do đó bạn có thể ăn seri quanh năm mà không cần phải đợi tới mùa.
Bạn có thể làm sữa chua, bánh, kem… với loại quả tuyệt vời này.

12. Nấm
Nấm ít calo, dồi dào riboflavin và 2 loại chất xơ chitin và beteglucan giúp giảm nguy cơ các bệnh tim mạch, giảm mỡ máu.

13. Hành, tỏi
Hành rất tốt cho tim, chống lại vi khuẩn gây ung thư dạ dầy. Ăn hành sống là cách hiệu quả nhất đeer giảm mỡ trong máu và tăng cường các cholesterol tốt.
Ăn tỏi hàng ngày giúp ngừa máu vón cục và làm lành các tổn thương ở động mạch.
Tỏi có tác dụng giảm lượng cholesterol xấu trong máu và phòng chống bệnh xơ vữa động mạch. Để tận dụng hết được tác dụng của loại gia vị này, các nhà khoa học khuyên chúng ta hãy ăn nhiều tỏi mỗi ngày (ăn cả nhánh hoặc nước ép tỏi).
Người Việt Nam ta chế biến nhiều món ăn với tỏi vì tỏi có mùi thơm và được coi như một vị thuốc. Hãy ướp thịt xào rau… với tỏi để thêm hương vị cho món ăn và cũng là để bảo vệ sức khoẻ của bạn.

14. Hạt hướng dương, hạnh đào
Hạt hướng dương nhiều vitamin E, chất xơ, vitamin và chất sắt hơn các loại quả hạnh giúp giảm nguy cơ đột quỵ và các bệnh tim mạch.
50g hạt hướng dương cung cấp khoảng 12 miligram vitamin E.

Đối với người lớn, ăn khoảng 300g hạnh đào mỗi ngày có thể giúp giảm tới 13 – 20% mỡ máu.
Theo các nhà nghiên cứu tại ĐH Toronto (Canada), tác dụng của loại quả này tốt hơn cả một số loại thuốc. Hạnh đào là một loại quả khô giàu năng lượng. Nó đặc biệt tốt cho tim vì trong thành phần của nó có rất nhiều vitamin E – một chất chống oxy hoá giúp phòng bệnh xơ vữa động mạch. Ngoài ra hạnh đào còn chứa nhiều canxi rất tốt cho xương và răng.
Bạn có thể ăn sôcôla chứa hạnh đào, cho hạnh đào khô vào sữa chua…

15 . Chocolate đen
Chocolate đen rất tốt cho tim giúp chống lại những tổn thương ở tế bào do ảnh hưởng của các gốc tự do.

16. Mật ong
Uống mật ong pha với nước tăng khả năng chống lại quá trình ôxy hoá trong máu nên rất tốt cho tim và mạch máu.

17. Trà đen
Trà đen rất tốt cho tim mạch với lượng hợp chất chống ôxy hoá cao giúp bảo vệ thành mạch khỏi tác hại của các gốc tự do.
Các cuộc nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng uống 1-2 tách trà mỗi ngày sẽ giúp giảm 46% các bệnh liên quan đến tim mạch,uống 4 tách trà mỗi ngày giảm 69% nguy cơ mắc bệnh.
Các chất chống ôxy hoá thường hao hụt trong các sản phẩm trà chế biến vì thế uống trà tươi để có hiệu quả cao.

18. Sữa chua tự nhiên
Theo một vài nghiên cứu của Mỹ, những người có chế độ dinh dưỡng cân bằng canxi và kali sẽ phòng được bệnh huyết áp cao. Những chất này có rất nhiều trong sữa chua tự nhiên.
Hãy ăn sữa chua hằng ngày vào các bữa ăn sáng hoặc tráng miệng. Ăn sữa chua thay vì bánh ga tô, mứt… sau bữa ăn chính còn giúp bạn giảm cân hiệu quả.

19. Nước ép quả lựu
Nước ép quả lựu có nhiều chất chống ôxy hóa hơn rượu vang đỏ, trà xanh, nước ép quả việt quất và nước cam.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng nước ép quả lựu giúp giảm các tổn thương ở động mạch.

20. Rượu vang đỏ

Nhờ có các chất chống oxy hóa trong thành phần chế tạo, nhất là chất resveratrol, rượu vang đỏ được biết đến như là một thứ đồ uống tốt cho tim mạch. Những hợp chất này có tác dụng làm giảm hàm lượng cholesterol xấu trong máu, bảo vệ tim. Ngoài ra, resveratrol cùng với poliphenol được tìm thấy trong thành phần của rượu vang đỏ còn góp phần làm giảm quá trình đông máu bằng cách ức chế tiểu cầu.
Những nghiên cứu khoa học gần đây đã chỉ ra rằng, rượu vang có khả năng làm thư giãn các động mạch, do đó có tác dụng hạ huyết áp.

21. Canh trứng cà chua

Cà chua chứa nhiều loại vitamin rất có lợi cho sức khỏe. Các nhà khoa học đã xác nhận trong cà chua chứa rất nhiều loại vitamin khác nhau như vitamin C, B1, B2, B6, PP… Thành phần đạm, đường, chất béo có trong cà chua rất ít, do vậy có thể coi đây là một loại thực phẩm nghèo năng lượng, rất thích hợp cho người mắc bệnh béo phì, một căn bệnh được coi là yếu tố nguy cơ của bệnh tim mạch. Ngoài ra trong cà chua có một loại sắc tố tạo nên màu đỏ tươi của cà, có tác dụng chống oxy hóa tế bào, rất tốt trong việc dự phòng các bệnh tim mạch.

Khi chuông đồng hồ điểm nửa đêm vào cuối ngày 29/12, hai quốc đảo này đã chính thức chuyển sang ngày 31/12, mất đi hoàn toàn ngày 30/12. Du khách và người dân Samoa ăn mừng suốt hôm thứ Bảy 31/12 khi quốc đảo này trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới đón chào năm mới, thay vì là nước cuối cùng như trước kia.

New York cũng vừa trải qua những khoảng khắc năm mới với hơn một triệu người ăn mừng ở Quảng trường Thời đại và chứng kiến Thị trưởng Michael Bloomberg và ca sỹ Lady Gaga đếm ngược khi đồng hồ điểm 0 giờ.

Quả cầu thủy tinh truyền thống, năm nay được thắp sáng với 30.000 ngọn đèn, đã trượt xuống từ trên cao trong khoảnh khắc năm mới trong khi bài hát New York, New York của Frank Sinatra được cất lên.

Ở Tokyo, người dân đã thả những quả bóng bay trước tháp Tokyo vào nửa đêm với các thông điệp đính vào các quả bóng bày tỏ những hy vọng của họ cho năm 2012.

Nhiều người mong ước một năm mới tốt đẹp hơn sau trận động đất và sóng thần tàn phá vùng đông bắc nước này vào tháng Ba năm 2011.

“Tôi hy vọng rằng đây sẽ là một năm tràn ngập nụ cười. Đối với những ai mà giờ đây đang khóc, tôi hy vọng họ cũng sẽ cười,” một sinh viên 21 tuổi có tên là Horie Soichiro nói.

Thời tiết xấu đã khiến những người tổ chức ở New Zealand phải hủy các chương trình ăn mừng ngoài trời, tuy nhiên một màn trình diễn pháo hoa ở quy mô nhỏ vẫn diễn ra như kế hoạch tại tòa tháp Sky Tower ở thủ đô Auckland.

Nhật báo New Zealand Herald cho biết mưa to đã làm cho các chương trình đón năm mới ở Palmerston North, Núi Maunganui, Rotorua và bến cảng của Wellington bị hủy.

Màn pháo hoa ở Sydney, Úc, năm nay có chủ đề ‘Thời điểm để ước mơ’ mà nhà sản xuất Aneurin Coffey cho rằng đem đến cho mọi người cơ hội bỏ qua năm cũ tồi tệ ở phía sau.

Ước tính khoảng một triệu người đã chứng kiến màn trình diễn pháo hoa trên Cầu cảng Sydney và sau đó là liên khúc tiếng kêu của động vật hoang dã và nhạc pop.

Pháo hoa ở Sydney có lúc tạo ra hình ảnh thác nước, cầu vồng và những đám mây. Thành phố Sydney đã chi hàng triệu đô la cho màn trình diễn pháo hoa chào năm mới.

Về phần mình, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon, người bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai của mình vào ngày 1/1/2012, phát biểu rằng ông hy vọng năm mới sẽ tiếp tục con đường tiến đến dân chủ mà những người biểu tình ở Trung Đông và Bắc Phi đã khởi động trong năm 2011 với ‘Mùa xuân Ả Rập’.

www.youtube.com/watch?v=oTbexp9At5g

Trong khi đó, hàng nghìn người đã tập hợp ở Quảng trường Đỏ ở Moscow để chứng kiến màn bắn pháo hoa vào lúc giữa đêm mặc dù bia rượu bị cấm để tránh việc ăn mừng trở nên không kiểm soát được.

Mưa to đã làm cho màn ăn mừng năm mới ở thủ đô Istanbul của Thổ Nhĩ Kỳ trở nên ướt át. Trong khi đó, quảng trình chính của thủ đô Kiev của Ukraina bừng sáng với ánh đèn và pháo hoa rực rỡ.

Hơn một triệu người đã chào đón khoảnh khắc giao thừa tại Quảng trường thời đại của New York

Thông điệp năm mới của Thủ tướng Đức Angela Merkel thể hiện sự bi quan khi bà cho rằng năm 2012 sẽ khó khăn hơn năm 2011. Tuy nhiên bà hy vọng rằng cuộc khủng hoảng nợ châu Âu sẽ giúp các quốc gia thành viên đến gần với nhau hơn.

Trong một thông điệp được truyền hình trực tiếp đánh dấu bắt đầu năm bầu cử ở Pháp, Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy cũng đưa ra lời cảnh báo tương tự nhưng ông có tỏ vẻ lạc quan.

“Chúng ta cần phải can đảm và chúng ta cần phải tỉnh táo. Những gì đang xảy ra trên thế giới cho chúng ta biết rằng 2012 sẽ là một năm ̣đầy thách thức nhưng cũng đầy khả năng,” ông nói.

www.youtube.com/watch?v=Xy_9bx6U8_0

Khoảng 250,000 người đã cùng xem pháo hoa mừng năm mới dọc sông Thames ở London.

Ở thủ đô Madrid của Tây Ban Nha, hàng ngàn thanh niện đã tụ tập tại sáu điểm ăn mừng lớn trong nhà mà giới chức tổ chức tại những địa điểm lớn trong khắp thành phố.

Người dân Tây Ban Nha chào đón năm mới bằng cách ăn 12 quả nho cùng lúc với 12 tiếng chuông đồng hồ ở Quảng trường Puerta del Sol ở trung tâm Madrid. Đây là một truyền thống quốc gia của người Tây Ban Nha.

Trong khi đó, ở Brazil, người dân đón chào năm mới với màn bắn pháo hoa trên bãi biển Rio de Janeiro.

Màn trình diễn pháo hoa đầy màu sắc cũng làm bừng sáng tòa nhà cao nhất thế giới Burj Khalifa ở Dubai

Đường đổi ngày chạy giữa Thái Bình Dương hiện nằm ở phía tây Samoa, nghĩa là nước này có múi giờ GMT-11.

Các bài hát mừng, lời cầu nguyện và diễn văn của Thủ tướng Tuilaepa Sailele Malielegaoi vào giờ cuối cùng của ngày thứ năm, 29.12, sẽ đưa Samoa đến nửa đêm và chuyển sang ngày thứ bảy, 31.12.

Động thái này không được thực hiện nhằm mục đích chơi trội hoặc thu hút khách du lịch muốn có dịp làm những người đầu tiên đón bình minh. Thay vào đó, việc dời ngày chỉ vì lý do kinh tế.

Hiện tại, Samoa nằm sau London 10 tiếng đồng hồ, sau New York 5 tiếng và quan trọng nhất là sau gần một ngày so với Úc và New Zealand.

Do phần lớn giao thương của Samoa được thực hiện với Úc và New Zealand, chính phủ nước này tin rằng họ sẽ có lợi hơn nếu gần gũi hai nước này về mặt thời gian.

Thủ tướng Malielegaoi phát biểu trong một cuộc phỏng vấn với tờ Samoa Observer: “Khi buôn bán với New Zealand và Úc, chúng tôi mất hai ngày làm việc trong một tuần. Trong khi ở đây là thứ sáu, thì tại New Zealand đã là thứ bảy và khi chúng tôi đang dự lễ nhà thờ trong chủ nhật thì họ đã làm việc tại Sydney và Brisbane”.

Kế hoạch này sẽ đảo ngược một quyết định cách đây 120 năm khi Samoa chuyển sang phía đông của đường đổi ngày vì phần lớn giao thương của họ lúc đó được thực hiện với Mỹ và châu Âu.

Theo AFP, khách nghỉ tại những khách sạn ở Samoa trong tuần này sẽ không phải thanh toán cho một ngày không hiện hữu song các ông chủ vẫn phải trả lương nhân viên cho ngày thứ sáu không bao giờ đến.

Không sinh ra trong một gia đình giàu có, Harland Sander mồ côi cha năm 6 tuổi. Năm 1896, thân phụ của ông Harland qua đời nên người mẹ phải lao động để trang trải cho gia đình. Vào cái tuổi lên 6, cậu bé Harland đã phải lo lắng việc chăm sóc cho các em nhỏ của mình và làm rất nhiều công việc bếp núc. Một năm sau đó cậu đã thành thạo một vài món ăn địa phương. Trong suốt 30 năm sau, Sanders đã trải qua rất nhiều công việc khác nhau, từ người điều khiển giao thông đến nhân viên đại lý bảo hiểm, nhưng trong suốt thời gian này, trình độ nấu ăn của ông vẫn không hề thay đổi.

Ông tổ thương hiệu gà rán KFC – Harland Sanders.

Vào thập niên 30, Sanders khởi đầu sự nghiệp bằng việc chế biến gà rán phục vụ cho hành khách dừng chân ở trạm xăng nơi ông đang làm việc tại Corbin, bang Kentucky. Vì lúc ấy ông chưa có nhà hàng nên những vị khách phải ăn trên những chiếc bàn đặt tại trạm xăng của khu phố nhỏ bé. Sau đó ông lại tạo ra một món ăn gọi là “món thay thế bữa ăn ở nhà” để bán cho những gia đình bận rộn. Ông gọi nó là “Buổi ăn tối ngày chủ nhật, bảy ngày trong một tuần”.

Tuy nhiên, đến năm 1950, một dự án về đường cao tốc liên bang và sự xuống dốc của nền kinh tế buộc Sanders phải bán lại cơ nghiệp ở Corbin, tiểu bang Kentucky, với số tiền chỉ vừa đủ để đóng thuế. Tự tin vào hương vị món ăn của mình nên tuy đã vào tuổi 60, với 105 USD tiền trợ cấp xã hội nhận được, ông vẫn lên đường bán những gói gia vị và cách chế biến gà rán đồng nhất cho những chủ nhà hàng nằm độc lập trên toàn nước Mỹ.

Trong chuyến đi dọc đất nước, Sanders đã bị từ chối 1.009 lần. Ban đầu, chỉ một số ít ông chủ nhà hàng thấy họ có lợi nếu mua công thức mà Sanders đang bán. Dave Thomas, sau này là người lập ra Wendy – chuỗi cửa hàng đồ ăn nhanh chuyên về bánh hamburgers, là một trong những khách hàng đầu tiên của Sanders. Nhưng không phải dễ dàng mà Sanders có được mối quan hệ làm ăn đó. “Lúc đầu, tôi rất băn khoăn về việc tại sao chúng tôi lại mất tiền cho một ông già như thế”, Dave kể. Tuy nhiên, lòng đam mê và sự kiên định của Sanders đã thuyết phục được Thomas và hàng trăm cơ sở kinh doanh khác.

Dường như kể từ khi bắt tay vào kinh doanh món gà rán, Sanders chẳng còn đam mê với điều gì khác nữa. Ông không bao giờ chơi golf hay quần vợt. Chẳng có sở thích nào khác ngoài kinh doanh đồ ăn nhanh có thể lôi cuốn được ông. Năm 1935, để ghi nhận những đóng góp của ông cho nghệ thuật ẩm thực của bang Kentucky, Thống đốc bang đã phong tặng ông tước hiệu “Kentucky Colonel” – Đại tá danh dự bang Kentucky. Bốn năm sau, những thiết lập ban đầu của ông đã được liệt kê trong danh sách Duncan Hines “Khám phá những món ăn ngon”.

Khi nhu cầu và những đòi hỏi khắt khe của người tiêu dùng về thức ăn lên cao, ông đã di chuyển nhiều nơi nhằm nâng cao năng suất của mình. Trong một thập kỷ sau, ông đã thành công với công thức pha chế bí mật của 11 loại hương vị và thảo mộc cùng với kỹ thuật nấu cơ bản mà vẫn được áp dụng đến ngày hôm nay.

Năm 1955, tự tin với chất lượng món gà rán của mình, ông tự phát triển và thành lập doanh nghiệp nhượng quyền thương hiệu. Xấp xỉ 10 năm sau, Sanders đã có hơn 600 franchise ở Mỹ và ở Canada. Năm 1964 ông đã bán phần lợi nhuận 2 triệu USD của mình trong công ty Mỹ cho một nhóm các nhà đầu tư, trong đó có John Y. Brown JR, người sau này trở thành thống đốc bang Kentucky.

Dưới sự quản lý của người sở hữu mới, tập đoàn Gà rán Kentucky đã phát triển nhanh chóng. Công ty đã thực hiện cổ phần hóa ra công chúng vào năm 1966 và được liệt kê trên thị trường chứng khoán New York vào năm 1969 và được mua lại bởi PepsiCo vào năm 1986. Đến năm 1997 PepsiCo đã chuyển hệ thống nhà hàng thức ăn nhanh, bao gồm cả nhãn hiệu KFC, sang một công ty về nhà hàng độc lập, gọi là Tricon Global Restaurant. Ngày nay, công ty nhà hàng (hiện giờ được gọi là tập đoàn Yum!Brands) là tập đoàn lớn nhất thế giới về số lượng cửa hàng với gần 35.000 cửa hàng trên khắp 110 quốc qua.

Tại Việt Nam sau 14 năm hoạt động, KFC đã trở thành một cái tên quen thuộc với người tiêu dùng.

Sự đam mê và cống hiến của Sanders là một nguồn động viên lớn đối với toàn bộ đội ngũ nhân viên của KFC. Một ông chủ cửa hàng từng nói: “Nếu mỗi năm tôi không mở một cửa hàng mới, tôi sẽ cảm thấy tôi đang bị Sanders nhấn chìm”.

Sanders là một người tỉ mỉ và thể hiện điều đó trong mọi việc ông làm. Ông biết đồ ăn ngon và việc tiếp thị có thể là không đủ với khách hàng. Ông đảm bảo mỗi cửa hàng đều duy trì tiêu chuẩn cao nhất về độ sạch sẽ và phục vụ khách hàng tốt nhất. Mọi thứ được sơn trắng để bất kỳ vết bẩn nào cũng bị phát hiện và xử lý ngay lập tức. Ông cũng là một trong những người kinh doanh nhà hàng đầu tiên đặt các lỗ giữa tường nhà bếp và phòng ăn để cho khách hàng nhìn thấy bếp và các món ăn được chuẩn bị như thế nào.

Đặc biệt sau khi chế biến xong, ông đến chỗ khách dùng món gà rán của mình và làm cái mà ông gọi là “Coloneling” để đảm bảo khách hàng hài lòng với món ăn và sự phục vụ. Ông đã bán bí quyết của mình với giá là 5 xu trên mỗi miếng gà bán tại các đại lý, và hầu hết các cuộc làm ăn được giao kèo chỉ với một cái bắt tay. Với Sanders, thái độ phục vụ, chất lượng và độ sạch là những ưu tiên hàng đầu với bất kỳ cơ sở nào. Ông muốn mọi thứ phải được thực hiện đúng cách. Dù đó đơn thuần là việc lau sàn hay chỉ cho người đầu bếp cách chuẩn bị nước sốt đặc biệt. Không có việc gì trong một nhà hàng mà Sanders không sẵn sàng làm.

Năm 1964, ở tuổi 74, Sanders có hơn 600 đại lý kinh doanh thịt gà ở Mỹ và Canada. Khi mất ở tuổi 90, ông đã du lịch 250.000 dặm mỗi năm để ghé thăm những cửa hàng ăn KFC trên khắp thế giới.

Sự chú ý của Sanders tới từng chi tiết đã khiến ông thu hút được số lượng khách hàng trung thành đáng kể. Họ biết rằng Sanders là đại diện cho một thương hiệu mà họ có thể tin cậy.

KFC là hệ thống nhà hàng phục vụ gà rán lớn nhất với hơn 10.000 nhà hàng tại 92 quốc gia. Tại Việt Nam sau 14 năm hoạt động, KFC đã trở thành một cái tên quen thuộc với người tiêu dùng. Hiện, KFC có hơn 3.000 lao động, trải dài khắp 19 tỉnh, thành, hàng năm thu hút khoảng 20 triệu lượt khách trong nước, chiếm khoảng 60% thị trường thức ăn nhanh Việt Nam.

Phương Thảo (vnexpress)

Cùng với quần thể thánh địa, các loại hình kiến trúc công cộng cũng hết sức phát triển. Đó là hai hình thái kiến trúc gồm Agora -những công trình mang tính dân dụng và Acropolis – quần thể kiến trúc với nhiều đền đài thường được xây cất trên những khu đất cao (đồi, núi). Agora là những trung tâm chính trị, thương mại của thành phố bao gồm quảng trường, chợ, sảnh hội họp, sảnh hội đồng và phòng hội đồng. Thời kì đầu các Agora thường không có hình dạng cụ thể, bố cục tự do nhưng từ cuối TK IV trc CN trở đi thì có hình dáng hình học cụ thể. Được vây quanh bằng hàng cột thức 2 tầng. Các Agora thường chiếm khoảng 5% diện tích của một thành phố.

Các Acropolis được đặt trên vị trí cao, những đền đài này tạo cho thành phố những góc nhìn hết sức mĩ quan. Các Acropolis thường mang một bố cục tự do, tương thích với thiên nhiên và địa hình. Trong đó nổi bật lên vai trò của những điện thờ thần thánh của người Hy Lạp.

Những đối tượng đáng nghiên cứu ở đây bao gồm: Acropole ở Athene, các đền thờ và các công trình liên quan quan trọng ở đây trên Acropole như đền Parthenon, đền Erechteyon, sơn môn Propilee và đền thờ Athenes Nike

Đền Parthenon

Người ta vẫn dùng những lời đẹp nhất để miêu tả đền Parthenon, ngôi đền dâng cho nữ thần đồng trinh Athena. Vị thần bảo hộ thành Athens này được coi là hình mẫu tinh xảo nhất của kiến trúc cổ điển và kiệt tác nghệ thuật điêu khắc. Dài 69,5 m, rộng 30,5 m, đền Parthenon có phong cách kiến trúc Doris, hành lang cột chung quanh và hành lang cột bên ngoài quây lấy nội điện. Trong nội điện có khám thần, bên trong là pho tượng nữ thần lớn chế tác bằng vàng và ngà voi. Hành lang cột chung quanh có 46 cây cột lớn, 8 cây phía trước đền rõ ràng dễ thấy, 17 cột mé bên, mỗi cây có rãnh lõm do rất nhiều đá tròn lớp xếp thành, hiện ra hình chuỳ hướng lên phía trên. Phong cách kiến trúc chủ đạo của đền được tạo nên từ kết cấu gỗ đơn giản, đường nét và hình thức giản đơn nhưng không hề kém tinh tế. Đền Hy Lạp hình chữ nhật, tượng thần ở đầu mút phía đông. Đền lớn mặt ngoài có hành lang cột.

Đền Parthenon

Đền Parthenon xây trên nền đất đền Athena thời kỳ xa xưa, nơi từng thờ pho tượng nữ thần Athena – nữ thần anh hùng, người bảo hộ nghệ thuật – được đúc bằng vàng và ngà voi bởi đôi tay tuyệt vời của nhà điêu khắc vĩ đại Phidias.

Nữ thần Athena

Đền Parthenon trước kia vốn có màu sắc tươi đẹp trang nhã. Những năm gần đây, Athens khói mù xâm lấn, du khách như sóng triều ào tới khiến đá cẩm thạch bị tổn hại nghiêm trọng. Năm 1867, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ dùng đền làm kho đạn dược, sau đó bị quân đội Venice vây đánh, phá huỷ. Thế kỷ 19, kế hoạch trùng tu đền lại phải bỏ dở giữa chừng bởi sự cản trở.Ngày nay, dù cho rất nhiều cây cột bị tròng dây kéo đổ, rất nhiều tác phẩm nghệ thuật điêu khắc bị viện bảo tàng nước ngoài thu giữ, đền Parthenon vẫn là một cảnh quan làm rung động hồn người.

Đền Erechteyon

Đền Erechteyon được xây dựng từ năm 424 – 406 tr. CN. Khác với đền Parthenon: mạnh mẽ, cao lớn mặt bằng hoàn toàn đối xứng với thức cột Doric; đền Erechtheion nhỏ hơn, đứng nép bên cạnh, duyên dáng với thức cột Iônic, và hàng cột Cariatít – những cô gái nô lệ xứ Caria, mặt bằng đền ở thể tự do không đối xứng. Đền Erechteyon nằm trên thành Acropolis và bảo tàng cổ vật quốc gia Acropolis, là nơi trưng bày những đồ cổ quý giá nhất của Hy Lạp được khai quật cách đây 2.500 năm. Erechthenon là ngôi đền duy nhất trong kiến trúc đền đài Hy Lạp, có mặt bằng không đối xứng, thờ hai Thần Athena, Poseidon.

Đền Erechteyon

Tác giả Erechteyon là kiến trúc sư Pytheos đã đưa ra một giải pháp không bình thường về mặt bằng và hình khối căn cứ vào địa hình có chỗ chênh nhau 3 mét và căn cứ vào tính chất kỷ niệm của khu đất.

Sơn môn Propylees (Cửa lên Acropolis)

Là cửa ngõ chính của khu thánh địa Acropolis ở Athens. Được xây dựng vào những năm 437-432 trc. CN. Tác giả là kiến trúc sư Mnesicles.

Sơn môn Propylees

Vì địa hình ở đây phức tạp, phía Tây thấp hơn phía Đông 1,43m cho nên khối cửa chính thiết kế chênh nhau cốt nền và cốt mái, phần cửa chính trước và sau của công trình có 6 cột Doric, các cột bên trong nội thất dùng thức Ionic. Cánh Bắc của Sơn môn (sảnh trái) là một phòng trưng bày tranh, cánh Nam (sảnh phải) là một hành lang cột.

Việc kết hợp sử dụng hai thức cột Ionic và Doric lần đầu tiên được phát kiến cho các kiến trúc ở Athenes.

Đền Athena Nike ( Thờ thần Thắng lợi)

Thờ thần thắng lợi Nike được xây dựng vào những năm 449-421 trc CN. Trước và sau đền có 4 cột Ionic mảnh mai hài hòa. Trên diềm mái của đền Athena Nike có một băng điêu khắc vòng quanh dài 26m và cao 43cm. Cùng với nó là một băng phù điêu ca ngợi chiến thắng và vinh quang mà thần Nike đem tới.

Đền thờ Athena Nike

Tác giả Athena Nike là kiến trúc sư Callicrates. Vào những năm 40 của thế kỷ XIX, ở khu vực này, các nhà khảo cổ đã tìm thấy một tấm đá cẩm thạch có điêu khắc nổi mà mọi người cho rằng đó chính là một bộ phận của dãy lan can nổi tiếng của ngôi đền này. Nữ thần Nike không cánh ( để thắng lợi khỏi bay đi mất) này tuy không còn đầy đủ như nguyên tác nhưng vẫn bộc lộ rõ vẻ trác tuyệt của một kiệt phẩm như một con người tràn ngập sức khỏe đang vận động linh hoạt, với những xiêm y mỏng manh nổi rõ những nếp gợn lăn tăn như sóng nước.

Ảnh hưởng của kiến trúc trên vệ thành Acropole ở Athenes đối với hậu thế là rất lớn. Tầm ảnh hưởng này vẫn còn vang vọng đến ngày hôm nay và vẫn là một chuẩn mực cho thiết kế các công trình kiến trúc hiện đại.

Chim cánh cụt hoàng đế trưởng thành đứng giữa hàng trăm con non trên đảo South Georgia.

Hải cẩu chui dưới bọt biển ở Norfolk, Mỹ.

Cừu ‘yêu’ hươu trong Công viên Động vật Hoang dã Vân Nam, Trung Quốc.

Một con lợn lòi đang lao thẳng về phía con báo định săn nó trong khu bảo tồn động Tshukudu, Nam Phi.

Tắc kè hoa nhảy disco.

Chú voi nhỏ Soraya được tổ chức sinh nhật tròn 1 tuổi trong vườn thú ở Hanover, Đức.

Chim đại bằng đậu trên tay thợ ăn trong cuộc thi săn hàng năm ở Almaty, Kazakhstan.

Một cặp báo tuyết quý hiếm trong vườn thú Brookfield ở Connecticut, Mỹ.

Cá mập trắng lớn tấn công lồng sắt của nhiếp ảnh gia Julian Cohen đang lặn xuống biển ngoài khơi đảo Neptune.

Hai con gấu trúc chơi đùa với nhau trong vườn thú Jinle ở tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc.

Chim sẻ ngô xanh đậu trên cành cây phủ tuyết trong khu bảo tồn quốc gia Cairngorms của Scotland.